Блог Глеба Лабадзенкі

+ артыкул пра гэта ў "Звяздзе"

Палац Радзівілаў у Бэрліне

Гравюра 1830-х гадоў
Чытаць далей »

Заходні Бэрлін, 1989. Нічога не нагадвае?..

Спецыяльны карэспандэнт “Звязды” Глеб ЛАБАДЗЕНКА даведаўся ў Ляйпцыгу, як пачыналася мірная рэвалюцыя 1989 года ў ГДР, і што там рабіў у той час Уладзімір Пуцін

Нашыя заходнія суседзі, палякі, любяць паўтараць: “Пачыналася ўсё ў Гданьску”. Маючы на ўвазе, што менавіта з гданьскіх верфаў і пратэстаў на чале з легендарным Лехам Валенсам пачыналася незалежнасць Польшчы ад камуністаў у 1989 годзе.
У немцаў такую ролю выканаў Ляйпцыг (які расійцы памылкова называюць Лейпцыгам). Горад, дзе амаль 30 гадоў працаваў Ёган Себасьцьян Бах, дзе Вагнер вучыў Ніцшэ музыцы, а Ніцшэ Вагнера – філасофіі. Горад, дзе ў 1409 годзе быў заснаваны славуты універсітэт, у якім паспелі павучыцца Гётэ і Лейбніц, Лессінг і Лібкнехт, Ніцшэ і Радзішчаў, а таксама Ангела Меркель.
Чытаць далей »

Я даўно заўважаў -- калі мы кормім дзетак, то самі інстынктыўна робім вуснамі тыя ж рухі паяданьня -- нібыта дапамагаючы так малому. І за гэтымі рухамі хаваецца цэлы пласт чалавечага мысьленьня -- нават калі "свае мазгі ня ўставіш", мы стараемся дапамагчы блізкім нам людзям, хоць і разумеем, што пакуль ён сам не пажуе кашу, нічога ня будзе.

У гэтыя дні ў Бэрліне ўжо поўным ходам ідуць перадкалядныя кірмашы, дзе можна выпіць смачнага глінтвайну ці зьесьці ня меньш смачны яблык у чакалядзе. Такога няма ў нас. Бо няма патрэбы з боку людзей -- ці з боку арганізатараў?

На Аляксандарплац мне кінулася ў вочы, а дакладней у вушы адная дэталя. Вакол фантану заліты каток, і паспаліты люд коўзаецца па ім... пад Баха і Бэтховэна, грэючыся ў перапынках тым жа глінтвайнам ці грогам. І ў нас, у прынцыпе, на плошчах заліваюць каток. Толькі з дынамікаў пры гэтым гучыць "умца-ца", а грэюць народ зусім іншымі напоямі. Сэнс адзін, вынік розны.

І той немец, можа, ня меньш ахвотна коўзаўся б пад Шакіру ці Брытні Сьпірс, аднак рука нябачнага ды-джэя ведае, што робіць.

І гарэлачкі замест глінтвайну, магчыма, некаторыя не адмовіліся б. Аднак нябачны шэф шапікаў таксама ведае, што робіць.

Як, зрэшты, і ў нас.

Чытаць далей »

Гэтую працу Нільса фон Нільсана я набыў на бэрлінскай барахолцы ў раёне станцыі Tiergarten. Праца датаваная 1945 годам, захавалася ў прыстойным стане, старой рамачцы. На запыт у нэце вылятае толькі нямецкі матэматык, якога так звалі. Ці гэта ён маляваў у вольны час, ці гэта цёзка незагуглены патрапіўся -- ня ведаю. Аднак гляджу на гэтую карцінку і разумею, што яна -- ужо гісторыя...

Чытаць далей »

Тут, у ляйпцыгскім храме Сьвятога Томаса Яган Себасьцьян працаваў ад 1723 і ажно да сваёй сьмерці ў 1750 годзе. Тут ён пахаваны. Тут, аддаўшы ўсяго 2 эўра, можна патрапіць на гадзінны арганны канцэрт, дзе выконваюцца творы самі разумееце каго...
Чытаць далей »

Гюнтэр Літфін, першая ахвяра Бэрлінскага муру. Застрэлены памежнікам Гербертам Плаўлем 24 жніўня 1961 году.

Спецыяльны карэспандэнт "Звязды" Глеб ЛАБАДЗЕНКА знаходзiцца ў Берлiне, дзе працягваецца святкаванне 20-годдзя падзення Берлiнскага муру

Даведаўшыся, што Інстытут Гётэ ў Мiнску адбiрае журналiстаў для азнаямляльнай паездкi ў Берлiн, я, вядома, адразу падаў заяўку. Хоць i бываў ужо ў сталiцы Германii, але тэма гэтай паездкi — 20-годдзе падзення Берлiнскага муру (мiж iншым, беларускi "мур" i нямецкая "мауэр" маюць нешта агульнае). Быў вельмi ўсцешаны атрымаць вестку, што з Беларусi адабраныя для паездкi двое журналiстаў, у тым лiку — спецыяльны карэспандэнт "Звязды".

I ўсё мусiла прайсцi дакладна i гладка: iмкненне немцаў да парадку — гэта не мiф. Я атрымаў бiлеты на самалёт у два бакi, у аэрапорт была замоўлена машына, па мэйле дасланыя рэкамендацыi, якiя рэчы браць з сабой i якое надвор'е плануецца ў Берлiне. Аднак...

— 99 %, што вы не паляцiце, — без драбiнкi жалю кажа мне ў нашым аэрапорце супрацоўнiк "Белавii".
Чытаць далей »

Бэрлін на канцы лістапада такі ж халодны, як Менск. Жыцьцё віруе -- жыхароў тут у паўтара разы больш, культуры больш разоў у трыццаць. Сьвяткаваньні 20-годзьдзя падзеньня Бэрлінскага муру дадаюць урачыстасьці і настрою.  Калядныя кірмашы, глінтвайн, яблыкі ў чакалядзе. Бэрлін у лістападзе варты, каб завітаць сюды на тыдзень.
Чытаць далей »

uchora uvechary meu vypadak paliazhac na Marsavym poli kalia Eifelevaj vieszy u Paryzhy...
Чытаць далей »

я меў адную ноч у аэрапорце "арлянда", што за 40 км ад стакгольма. у восем вечара мой самалёт прыляцеў з кальмара, а ў восем раніцы я мусіў адправіцца ў рыгу. большасьць калегаў адправіліся спаць у нумары, а я, вольга кляшчук і сяргей балай рванулі ў стакгольм. ад паловы на першую ночы да 4 раніцы я пасьпеў зрабіць 250 здымкаў. добра, што захапіў з сабой штатыў...

такое відовішча адкрываецца на ўзьбярэжжы ля мастацкага музэю

а такое -- ў адной са стакгольмскіх вулачак )))

зум-зум

адзін са шматлікіх мастоў

парлямант

калі я здымаў гэтую вулачку, падыйшлі двое ўшчэнт абкумараных хлапцоў. пытаюцца: што ты тут робіш? вось, кажу, маю транзыт у стакгольме і толькі адную ноч, каб пабачыць стары горад. хлапец ляпае мяне па плячы й кажа: хадзем пакурым з намі, інакш табе ня ўдасца пабачыць стары горад!..

каралеўскі палац. пытаемся ў вартаўніка са штыком, ці можна тут фоткаць. адказвае, што на здароўе. нахабнічаем і пытаемся, ці можна сфоткацца зь ім. адказвае, што так. і толькі падыходзім да яго, як той пачынае вішчэць: "не заходзьце за гэтую чорную лінію! гэта -- для маёй бясьпекі!" аказваецца. на зямлі намаляванае вялізнае чорнае кола, дзе можа быць толькі ён. во як.

працяг каралеўскага палацу

такі ракурс мне спадабаўся асабліва

музэй

опэра, дзе ўручаюць нобэлеўскую прэмію

і зноўку -- карабель. калі хто хоча, магу даслаць першы карабель (гарызантальны) на шпалеры для рабочага стала ў поўным памеры. пакідайце мэйлы ў камэнтах

кальмарскі пратэстанцкі сабор

а нашыя ходзяць зь кіёчкамі...

алегорыя: кароль Густаў забівае Данію

а гэта -- воданапорная вежа 1903 года. зараз у ей -- 14-павярховы элітны жылы дом. во як!

конь на мосьце

гарадзкі парк Кальмару заснаваны ў 1877 годзе

а гэта ўвогуле прыкол. такія паштоўкі можна атрымаць дарма на ўваходзе ў музэй сучаснага мастацтва. аўтарка -- марына напрушкіна, беларуская мастачка. далей -- лепей! у часе экскурсыі супрацоўніца музэю паказвае дзецям праз шкло на трактар і тлумачыць: гэта -- трактар Беларус. Беларусь, дзеці, -- гэта такая краіна на ўсходзе эўропы. там -- дыктатура лукашэнкі. вы ведаеце, дзеці, што такое дыктатура?..

белабрысыя швэдзкія дзеці няўпэўнена матляюць галовамі, а цётачка працягвае:

дыктатура, дзеці, гэта калі няма свабожнай прэсы, калі паліцыя зьбівае людзей на вуліцы, а сакрэтныя службы сочаць за вашым жыцьцем...

і мне падумалася: дай Божа, каб маім дзецям нехта тлумачыў так: гэта ровар зь зімбабвэ. там -- дыктатура. ведаеце, дзеці...

ніколі ня бачыў такога дрэва!..

і зноўку -- замак