it cz lt rb
ua fr pl en
se by
Aug 19

Глеб Лабадзенка, для baj.by, фота аўтара і з архіва, відэа аўтара

Так напісаў Юрась у сваёй апошняй смс-цы за месяц да смерці. І хоць тады ягоны поціск быў ужо не такі моцны, як раней, – гэта была праўда. Кожны, хто быў знаёмы з Бушляковым, ведалі, што гэты чалавек заўсёды моцна цісне руку – у простым і пераносным сэнсе.

Гэтая БАЖная персона – першая, дзе героя ўжо няма з намі. Па інтэрв’ю да Юрася я звяртаўся яшчэ зімой, у ягоны перадперадапошні прыезд у Мінск. Хто ведае Бушлякова, той ніколі не паверыць фразе “Юрась адмовіўся”. Юрась адказаў: “Вой, Глебе, ну якая ўжо з мяне персона, побач з тымі аксакаламі, што бывалі ў рубрыцы раней!..” Пасля невялікіх угавораў дадаў: “Ну калі ты настойваеш, то, можа, усё ж пазней?..”

Пасля таго Юрась прыязджаў у Мінск толькі двойчы – 7 сакавіка і 18 траўня. “Пазней” ужо не здарылася, бо 4 чэрвеня Юрася Бушлякова не стала. Падступная хвароба, з якой Юрась вёў бой 4 гады, зрабіла сваю чорную справу.

Шчыра прызнаюся: ані тады, ані цяпер я не магу быць аб’ектыўным, бо Юрась – мой настаўнік і мой блізкі сябра, вельмі дарагі і любімы чалавек.

Серыя “БАЖных персон” будзе няпоўная без Юрася Бушлякова. Таму сёння пра розныя перыяды жыцця Юрася распавядаюць ягоныя сябры. І, вядома, ягоная мама – Элеанора Яўсееўна Бушлякова.

АСАБІСТАЯ СПРАВА БАЖ

Юрась Бушлякоў нарадзіўся 29 траўня 1973 года ў Менску. Скончыў школу з залатым медалём, філфак БДУ з чырвоным дыпломам. Кандыдат філалагічных навук (2003). Працаваў на “Радыё 101,2”, “Радыё Рацыя”, “Беларускай службе Польскага радыё”. Выкладаў на філфаку БДУ, у Нацыянальным дзяржаўным гуманітарным ліцэі імя Якуба Коласа, Карлавым універсітэце (Прага). Ад 2004 года правацаў на “Радыё Свабода”, жыў у Празе. Сябра БАЖ з 1997 года.Памёр 4 чэрвеня 2013 года пасля працяглай анкалагічнай хваробы.
Чытаць далей »

Тэгі: ,

Aug 19

Тэгі: , ,

Aug 18

tablo

расклад цягнікоў на станцыі Баранавічы-Палескія
даслаў чытач Сяргей Яраховіч

дасылайце і вы свае цікавосткі на labadzenka@gmail.com !
цяперашнюю падборку па гэтай тэме можна паглядзець ТУТ

Тэгі:

Aug 17


удзельнічаюць Наста Лойка, Вячаслаў Ракіцкі і Глеб Лабадзенка

Тэгі: ,

Aug 17

Глеб Лабадзенка, для naviny.bylabadzenka-250n>

У маёй сьвядомасці наклаліся адна на адну й спалучыліся дзьве каларытныя падзеі, якія належаць прамінуламу тыдню.

Першая — сустрэча з амэрыканскім дасьледчыкам Куртам Вулхайзэрам. Курт — славіст, выдатна ведае беларускую мову й можа вольна размаўляць на ёй. Правёў ужо не адно дасьледваньне, зьвязанае з нашай мовай. Цяпер таксама знаходзіцца ў Беларусі, анкетуе “новых беларускамоўных”. Гэта значыцца, тых, хто пачаў размаўляць па-беларуску ўжо ў сталым веку, а не зь дзяцінства.

Курт робіць шэраг цікавых высноваў. Пераказваць іх ня буду, бо маеце мажлівасьць паслухаць самі: 27 жніўня спадар Вулхайзэр прачытае ў Менску публічную лекцыю “Urbi et Orbi” у межах “Лятучага Ўнівэрсытэта”.

Вядома, гэта ўражвае, калі замежнік бліскуча гаворыць на нашай мове. Прычым Курт — як навукоўца — трапна падбірае словы, дакладна расстаўляе націскі, набліжаецца да бездакорнага пазначэньня нашай прыроднай мяккасьці.

Але ўражвае і іншае — калі амэрыканец, пасьміхаючыся проста як у кіне, кажа табе, што далёка ня ўсе тутэйшыя людзі былі здольныя адказваць яму па-беларуску. Але ж многія пачыналі адмыслова падбіраць словы, старацца.

У сваіх дасьледваньнях Курт параўноўвае беларускую мову з шатляндзкай. Гістарычныя перадумовы — тыя самыя: саюзная дзяржава, душачы малодшага брата ў абдымках, заадное наступае ботам на горла і мове. Сучасны стан — таксама вельмі падобны. У разуменьні многіх, той, хто гаворыць па-беларуску (шатляндзку) — калхозьнік. І яшчэ адно каласальнае падабенства: ані беларусы, ані шатляндцы не гавораць на сваёй мове, але пры гэтым вельмі любяць яе, лічаць мілагучнай, адчуваюць вялікі сантымент.

Сапраўды, аж перакошвае ад аргумэнтаў “не говорящих, но сочувствующих”, што яны, бачыце, усёй душой за мову, але “не хотят портить этот прекрасный язык и говорить с ошибками”. Больш перакошвае толькі ад выразу “Минск — чистый город”.

І другі выпадак, які перагукаецца з першым. У паштовай скрыні знайшоў ліст з адміністрацыі Фрунзенскага раёну, дзе мяне запрашалі даваць паказаньні ў справе беларускай мовы.

Гісторыя вельмі вясёлая. Я рабіў рамонт — клаў кафлю на кухні. Сусед — стары дзед, міліцыянт у адстаўцы. Зь ім праблемаў няма. Але раз на месяц да яго прыходзіць зяць. Як кажа бабуля — “чурка нейкі, па-рускі не гаворыць”. І гэты чурка выявіўся скандалістам і тэлепатам — накатаў на мяне цялегу, што я раблю “незаконную перапланіроўку”. І накіраваў яе… у міліцыю. Міліцыя перанакіравала ў ЖЭС. А ЖЭС-48 прыслаў мне ліст, прыкладна такога зьместу: ай-я-яй, будзеце яшчэ абы што тварыць — палучыце штраф.

Натуральна, я быў абражаны да глыбіні душы — і напісаў пратэст у ЖЭС, а копію выслаў у ЖРЭА. Сэнс такі: як вы можаце, не разьбіраючыся, не прыходзячы да мяне і нават не тэлефанаваўшы, кулакамі тут патрасаць, на чэснага чалавека паклёп узводзіць?! А ў канцы дапісаў, што ў адпаведнасьці з часткай 1 пункта 18 Закона аб зваротах грамадзян ад 18.07.2011 прашу даць мне адказ на мове звароту. Гэта значыцца — па-беларуску.

Са ЖРЭА неўзабаве прыйшоў адказ (па-беларуску), дзе выбачаліся за дзеяньні ЖЭСу ды абяцалі атругаць іх па поўнай праграме.

А потым прыйшоў адказ з ЖЭСу. За ўсімі аскірзаньнямі быў феерычны фінал: адказваць па-беларуску ня будзем, бо паводле Канстытуцыі ў нас дзьве дзяржаўныя мовы. Дарэчы, гэтае “дзьве дзяржаўныя мовы” я чую звычайна ад беларусафобаў. Як кажа старшыня Таварыства беларускай мовы Алег Трусаў, уся праблема ў “або”. Што ў законе аб мовах сказана пра ўсе справы ў краіне — “на беларускай або рускай мове”. Калі б было сказана “на беларускай і рускай” — вось гэта было б сапраўднае дзвюхмоўе.

Карацей, такой аплявухі ад роднага ЖЭСу я не чакаў. Таму скіраваў ліст у Генпракуратуру аб парушэньні маіх правоў і Закону аб зваротах грамадзян. Адтуль адказалі па-беларуску і пераслалі зварот у пракуратуру Фрунзенскага раёну, а там даручылі разбірацца Адміністрацыі Фрунзенскага раёна.

Куды ўжо выклікалі для тлумачэньняў дырэктара ЖЭСа, а таксама мяне — як пацярпелага. Сказалі, у верасні будзе суд.

Дык вось, сьведкам на гэты суд мне вельмі карціць запрасіць Курта Вулхайзэра. Але баюся, што зьвінавацяць у дыскрэдытацыі дзяржавы і сувязі з замежнікамі.

Нават калі гэта амэрыканец, які цудоўна гаворыць па-беларуску.

Тэгі:

Aug 15

сумесны праект Budzma.org і Labadzenka.by

Кніга Глеба Лабадзенкі “дзіцячая заМова” выйшла ў канцы студзеня 2013 года – і здабыла вялікую папулярнасць (і атрымала “спецнамінацыю” ў сёлетняй прэміі “Дэбют” імя М.Багдановіча, а таксама 2 месца на фестывалі ADNAK у намінацыі ДЫЗАЙН & ART DIRECTION, паднамінацыя Шматстаронкавыя выданні). Ужо разыйшлося больш за 1500 кніг. Кніга ўвабрала ў сябе 112 вясёлых малюнкаў пра складанасці і цікавосткі беларускай мовы. На старонках кнігі забаўныя персанажы – хлопчык і дзяўчынка – у няспынным дыялогу высвятляюць усе гэтыя акалічнасці. Простасць малюнкаў паказвае: так можа намаляваць кожны з вас!
Як прызнаецца Глеб, на гэтых 112 малюнках ідэі не скончыліся – проста варта было паставіць кропку і выдаць кнігу. Цяпер працяг “дзіцячай заМовы” будзе выходзіць на сайце budzma.org: штотыдзень па новым малюнку. У каментарах, калі ласка, пакідайце свае “заМовы”: якія моўныя цікавосткі варта намаляваць яшчэ?

Будзьма з моваю!

019-liadounia-800x577

нагадваю, што калі некаму патрэбная кніга поштаю, замаўляйце на Prastora.by!

у Менску кнігу можна таксама набыць па наступных адрасах:

  • “Кніжны салон” (Калініна, 5, працуе штодня да 19.00, нядзеля выходны) . гарадзкі нумар 385-60-89
  • "Акадэмкніга" (працуе да 20.00, субота да 18.00, нядзеля выходны). тэлефон 292-00-52
  • На Сядзібе БНФ (Чарнышэўскага, 3).
  • На Сядзібе ТБМ (Румянцава, 13).
  • кнігарня ЛогвінаЎ (Незалежнасьці, 37а).
  • на сайце imbryk.by
  • У мастацкай "Галерэі" (КЗ Менск, Кастрычніцкая, 5)

таксама прапаную паглядзець магніты "дзіцячая заМова"

і набор паштовак "Самыя старыя будынкі Беларусі"

паглядзець старонкі з кніжкі можна ТУТ

пачытаць пра кніжку ТУТ, ТУТ і ТУТ

Тэгі:

Aug 13

maur

 

З нагоды 130-гадовага юбілея класіка дзіцячае літаратуры Янкі Маўра інтэрнэт-крама беларускіх тавараў Prastora.by і гуказапісвальная кампанія BelTonMedia выпусцілі дыск з аповесцямі "Палескія рабінзоны" і "У краіне райскай птушкі", якія ўпершыню выйшлі друкам у 1930-я гады і вось ужо каторае дзесяцігоддзе займаюць сваё пачэснае месца ў школьнай праграме па роднай літаратуры.

Напісаныя ў духу найлепшых класічных традыцыяў прыгодніцкага жанру, гэтыя творы ня страцілі сваёй літаратурнай і выхаваўчай каштоўнасці. У сваіх “Палескіх рабінзонах”, выкарыстаўшы традыцыйную ў літаратуры “рабінзанаду”, Маўр цікава распавёў пра прыродныя багацці нашага Палесся. Гэтая аповесць вучыць быць смелымі, упарта дамагацца мэты і адольваць любыя цяжкасці.

Аповесць “У краіне райскай птушкі” расказвае пра жыццё тубыльцаў у каланіяльнай, залежнай краіне, пра іх барацьбу за сацыяльнае і нацыя-нальнае вызваленне. Аўтар услаўляе смеласць, волю і розум чалавека-змагара, які не скараецца перад выклікамі лёсу і ўрэшце перамагае. Займальныя і разам з тым пазнавальныя, гэтыя творы абуджаюць фантазію, заахвочваюць да глыбокага пазнання роднага краю і свету, у якім мы жывём.

Творы начытаў актор Уладзімір Козічаў, аформіў выданне мастак з Полацка Іван Іваноў.

Набыць аўдыёкнігу, як і шматлікія іншыя беларускія тавары, можна наўпрост у выдаўцоў: у інтэрнэт-краме Prastora.by - у Менску або з дасылкаю поштай па ўсёй краіне.

Тэгі:

Aug 12

+IMG_0364 Panorama

цяпер -- дом культуры.

стан, у якім знаходзіцца помнік, якраз добра адлюстроўвае стан афіцыйнай культуры і адпаведнага міністэрства.

асабліва кранула закладзенае гаўнацэглай гатычнае вакно.
Чытаць далей »

Тэгі:

Aug 12

klava3
даслаў чытач Раман Патапчук зь вельмі важным камэнтаром:

Прывітаньне, Глеб!
Клявіятура сама не беларуская, а вось апісаньне на адваротным баку каробкі пачынаецца зь беларускага варыянту. Гэта і стала для мяне вырашальным крытэрам, якому з двух вытворцаў аддаць перавагу.

падтрымлівайце такія рэчы! пішыце вытворцам лісты падзякі! хто з нашай мовай -- таму спрыяньне!

дасылайце і вы прыклады беларускай мовы на таварах ці шыльдах на labadzenka@gmail.com !
цяперашнюю падборку па гэтай тэме можна паглядзець ТУТ

Чытаць далей »

Тэгі:

Aug 12

zhes5

кароткі зьмест першых сэрыяў.
я напісаў ліст у ЖЭС (па побытавай праблеме) па-беларуску. зьвярнуў увагу, што паводле Закону чакаю адказ па-беларуску.
атрымаў адказ па-руску.
чым быў ня толькі страшна абражаны, але і (які жах!..) адбылося парушэньне арт. 18 ч. 1 Закону аб зваротах грамадзян ад 18 ліпеня 2011 году. крыштальны сасуд апынуўся пад пагрозаю.

больш за тое, в.а. дырэктара ЖЭСа ня проста адказаў па-руску. калі проста адказваюць па-руску, я пішу паўторны запыт, прыкладаю вытрымку з Закону -- і атрымліваю адказ па-беларуску.
дырэктар ЖЭСу паспрабаваў паказаць веданьне Законаў.

zhes6

згодны зь ім, што найвышэйшы закон у нас -- Канстытуцыя. і мовы дзьве дзяржаўныя, ага. але ж, вось незадача, у Канстытуцыі не сказана, што дырэктар ЖЭСу можа на ліст па-беларуску адказваць па-расейску.
а ў Законе сказана. чорным па белым.
сваю абразу я пераказаў у лісце ў Генпракуратуру, тыя пераправілі ў пракуратуру Фрунзенскага раёну. заўважу, што і адтуль, і адтуль лісты мне прыйшлі па-беларуску.
напісалі, што гэтую справу мусіць разьбіраць адміністрацыя Фрунзенскага раёну.
ок, прыслалі мне ліст адтуль (па-беларуску). першы ліст я атрымаў спозьнена, бо адсутнічаў. а другі -- вось ён, вышэй.
каб яны ня думалі, што я схаваўся ці перадумаў, я затэлефанаваў у адміністрацыю неадкладна і тут жа паехаў да іх.
прынялі ветліва. выбачыліся, што няма бланку па-беларуску. апыталі мяне, склалі пратакол апытаньня. яшчэ раней туды ж выклікалі в.а. дырэктара ЖЭСа.

карацей, сказалі, будзе суд. недзе праз месяц, у верасьні.
не пераключайцеся!

Тэгі: